رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی در گفت و گو با قدس بیان کرد

آشنایی با مفاخر ملی؛ یعنی ایجاد تفاخر ملی

اعظم طیرانی: شناخت و آگاهی از هویت ملی و آشنایی با مفاخر بزرگ اسلامی و ایرانی برای نسل جوان از اهمیت بسزایی برخوردار است. بویژه آنکه این آگاهی به احساس غرور و غیرت ملی منجر خواهد شد. رهبر انقلاب اسلامی در دیدار هفته گذشته خود با معلمان و فرهنگیان، آموزش‌وپرورش ضمن اشاره به این موضوع […]

اعظم طیرانی: شناخت و آگاهی از هویت ملی و آشنایی با مفاخر بزرگ اسلامی و ایرانی برای نسل جوان از اهمیت بسزایی برخوردار است. بویژه آنکه این آگاهی به احساس غرور و غیرت ملی منجر خواهد شد.
رهبر انقلاب اسلامی در دیدار هفته گذشته خود با معلمان و فرهنگیان، آموزش‌وپرورش ضمن اشاره به این موضوع گفتند: بایستی کاری کنیم دانش‌آموز دارای هویت ملی بشود. مهمتر از علم‌آموزی یا لااقل در حد علم‌آموزی این است که او احساس هویت بکند، یک انسان با هویت ساخته بشود، یک هویت ملی، هویت احساس اعتماد به نفس ملی پیدا بکند. از عمق جان کودک ما با افتخارات کشور آشنا بشود؛ این چیزی است که امروز وجود ندارد.”
در این خصوص با دکتر حسن بلخاری قهی؛ رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی به گفت‌وگو نشستیم که در ادامه می خوانید.

شناخت مفاخر ملی برای نسل امروز چه اهمیتی دارد؟
مفاخر و بزرگان فرهنگی یک قوم، ملّت و تمدن سرمایه های بنیادین آن کشورها، فرهنگ‌ها و تمدن‌ها هستند؛ به تعبیری دیگر هویت فرهنگی ملت‌ها، تمدن‌ها و اقوام با حضور برجسته مفاخر معنا و مفهوم پیدا می‌کند. چرا که این بزرگانِ عرصه تمدن و فرهنگ هستند که با زحمات بسیار گرانقدر و تحقیقات، مطالعات و کارشناسی‌های ژرف خود نه تنها در تعالیم و ارتقای فرهنگ و هویت بنیادین یک تمدن و قوم تلاش می‌کنند؛ بلکه کاروان علم و اندیشه بشری را نیز جا به جا کرده و پیش می‌برند. بنابراین در وهله نخست؛ مفاخر هر قوم مفاخری هستند که در قلمرو بسط و توسعه و ژرفای ایده و اندیشه انسان کار و تلاش می‌کنند و می‌کوشند انسان‌ها در مسیر تعالی قرار بگیرند. دیگر اینکه در حوزه آن قوم، فرهنگ، ملت و تمدن خودشان جایگاه بسیار ارزشمند و گسترده‌ای دارند و کمک می‌کنند که آن قوم، تمدن و فرهنگ در جایگاه شایسته بشری و جهانی قرار بگیرد.
بنابراین شناخت مفاخر و معرفت نسبت به آن‌ها برای نسل امروز بسیار حائز اهمیت است تا بدانند چه کسانی با چه زحمت‌هایی این امانت‌ها را به آن‌ها سپرده‌اند و چگونه باید پاسدار این امانت برای نسل‌های بعدی باشند.

آشنایی با مفاخر برای نسل امروز ما هم موجب احساس هویت و ادراک هویت و هم سبب نوعی غرور و تفاخر ملی می‌شود.
با این وجود چرا نسل حاضر افتخارات ملی مان را بخوبی نمی‌شناسد؟
اینکه نسل حاضر با مفاخر ملی آشنایی چندانی ندارند به دلیل سلطه امپراطوری رسانه ای در سراسر جهان است؛ وگرنه هیچ ملت و تمدنی نمی خواهد مفاخر فرهنگی اش در محاق و حاشیه قرار بگیرند. اما متاسفانه امپراطوری رسانه که کاملاً مصرف زده عمل می‌کند و به دنبال مصرف اخبار و اطلاعات است، چنان سیطره ای ایجاد کرده که برخی شاخص های مادی همچون ثروت، شهرت و مواردی از این قبیل به عنوان معیارهای زندگی انسان امروز مطرح شده اند. در چنین سیطره ای، بزرگترین قربانیان؛ مفاخر بزرگ و فرهنگ مداران و فرهنگ محورانی هستند که بشریت و جامعه بشری وامدار و مدیون آن هاست، اما متاسفانه آن شاخصه هایی که جایگاه بایسته و شایسته مفاخر را در کشورها و فرهنگ ها پاس می‌دارد به هیچ وجه شاخصه های مورد توجه حاکمان امپراطوری رسانه معاصر نیستند و این مسئله موجب می شود، کسانی در این عرصه میدان‌داری کنند و مطرح شوند که بیشترین سود تجاری، سیاسی و نظامی و اقتصادی را برای افراد به ارمغان بیاورند.
امپراطوری رسانه از بازیکنان فوتبال، بازیگران سینما و سایر سلبریتی‌ها هزینه می کند تا به اهداف مورد نظر خود برسد و این مسئله موجب شده نسل امروز آنگونه که باید با مفاخر خودش آشنا نباشد.
چه سازمان هایی برای شناساندن این مفاخر مسئولیت دارند؟
من محوری ترین نقش را به آموزش و پرورش و پس از آن دانشگاه‌ها یا وزارت علوم می دهم، زیرا این وزارتخانه ها با نسل جوان ارتباط مستقیم دارند. البته انجمن آثار و مفاخر فرهنگی کشور که قدمتی ۱۰۰ ساله دارد در این قلمرو تولید محتوا می کند و با برگزاری بزرگداشت ها، همایش ها و انتشار آثار مکتوب تا جایی که امکانات وجود دارد و از توانش بر می آید به صورت کامل این وظیفه خطیر را انجام می دهد، اما امروز مسئله اساسی تولید محتوا نیست (چون به اندازه کافی تولید شده)، بلکه ابلاغ و تبلیغ محتوا و رساندن آن به نسل جوان است. در این کشور هیچ دو وزارتخانه ای همچون وزارت آموزش و پرورش و وزارت علوم با نسل جوان و فردای این کشور ارتباط مستقیم ندارند. چرا که دانش آموزان تقریباً از پنج سالگی در اختیار آموزش و پرورش قرار می گیرند و پس از پایان دوره ۱۲ ساله در اختیار آموزش عالی قرار دارند، به همین دلیل من مسئولیت این دو وزارتخانه را در تبلیغ و ابلاغ این مفاخر بسیار بالا می دانم.
برای اینکه نسل امروز دارای هویت ملی بشوند باید چه کرد؟
این دو وزارتخانه باید در تماس با جایگاه های مهمی که در حوزه فرهنگ تولید محتوا می کنند معانی و مفاهیم لازم را به دست بیاورند و از طریق چارچوب های مختلف تبلیغ و انتقال معنا این مفاهیم را در اختیار دانش آموزان، دانشجویان و مخاطبان هدف قرار دهند. ضمن اینکه نقش رسانه ملی نیز بسیار حائز اهمیت است. زیرا رسانه ملی جزئی از رسانه های جهانی است و با توجه به وظیفه خود می تواند با ساخت فیلم ها و مجموعه های تلویزیونی، نمایشنامه ها و متون نمایشی در شناسایی هرچه بیشتر این مفاخر به جامعه تلاش کند. رسانه ملی باید بتواند تصویر و رویای تفاخر ملی را محقق کند. همانطور که در دهه نخست انقلاب و حتی دهه دوم شاهد این دغدغه بسیار جدی در رسانه ملی بودیم و همسالان من به خاطر دارند که مجموعه تلویزیونی ابن سینا نقش مهمی در معرفی این دانشمند بزرگ به ایرانیان داشت و یا مجموعه های دیگری که به منظور معرفی بزرگانی همچون معرفی شیخ مفید، غیاث‌الدین جمشید کاشانی و سایر مفاخر و بزرگان ایرانی ساخته شد. بنابراین رسانه ملی باید این مسئولیت بسیار بزرگ را جدی بگیرد و در تولید برنامه های مبتنی بر معیارهای زیبایی شناختی و جذابیت، مفاخر بزرگ ملی را به نسل امروز معرفی کند.

برای دانلود فایل pdf گفت و گو رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی با پایگاه خبری و تحلیلی و روزنامه قدس کلیک کنید